pet şişeden kurtulmak?

Havalar iyice ısınınca tek kullanımlık (özellikle 500 ml.lik) pet su şişeler kuşattı yine etrafı!

Ev ya da ofis dışında 1-2 saaten fazla geçirilecekse su içmek kaçınılmaz, da işte bu lanet şişeler de mi kaçınılmaz? Daha az kullanmak, hatta tamamen hayatımızdan çıkarmak mümkün mü? Olmak zorunda, çünkü hem insan sağlığına doğrudan olumsuz etkilerine, hem de milyonlarcasının çöpe, deniz canlılarının nefes borusuna, ormana yangın çıkarmak üzere düşmesine razı olamayız daha fazla. Geri dönüşümü ya da yeniden kullanımı malesef iç ferahlatmaktan ibaret. PET (Polyethylene terephthalate) malzemesinin ciddi sağlık riskleri yarattığı konuşuluyor. Hani şu zincirleme gelen epostalarda anlatılanlar: içlerine çok sıcak su koymak ya da dondurmakla içindeki sıvıya karışan toksik maddeler... inanmak istemesek de bu riskleri unutmaya çalışsak da, tehlikeleri kaybolmuyor. Kamuoyunda nedense pek de tartışılmıyor. Tehlikelerin sebep olduğu korkuyu yaşamlarımlarımızda istemediğimizden belki? Çok el altında ve sözümona pratik olduklarından bu şişelerle gül gibi yaşayıp gidiyoruz.

Üreticiler talep devam ettikçe bol bol üretip, ellerinde kalmasın diye de bol bol reklamını yapmaya devam edecekler. Bu milyonluk üretimin azalması, uzun vadede durması ise ancak biz satın almayı kesince gerçekleşebilir.

Kullan-at olmayan, çantada kolay taşınabilen, kolay temizlenebilen, fazla ağır olmayan su kabı-matara bulmak çok zor mu? Bisikletçiler, dağcılar ve ilkokul çocukları zaten epeydir (çevre endişeleri gündeme yerleşmeden önce) kullanıyordu plastik su mataralarını. Piyasada pek çok alternatif var. Bu arada, kavanoz kapaklı cam meyve suyu şişesini su kabı olarak kullanan da arkadaşım var. Olmaz değil, fakat cam, ağırlığı ve kırılganlığıyla yine de zor bir seçenek benim için. Paslanmaz çelik termoslar var, şık ve pahalı olanları da var. Ana amaçları içlerindeki sıvıyı sıcak ya da soğuk korumak olduğundan olabilir, birkaç katmandan oluşmaktalar ve oldukça ağırlar.

Hangi malzemeden nasıl yapmalı da pet şişeden daha avantajlı, daha kullanışlı olmalı? Petrol türevi (yani sonlu kaynak) sentetik malzemeler de olsa plastikleri bir kalemde silmek zor. En iyi seçenek diye savunmak istemiyorum. Bu konu üstünde daha çook kafa patlatmak gerekiyor tabii...

Burada ticari markalardan bahsetmek konusunda düşünüp durdum kaç gündür. Sonra bahsetmeye karar verdim. Reklama girer mi endişemi de zamanla komik bile bulmaya başladım. Girsin, ben herhangi bir kazanç sağlamadıktan sonra ne farkeder?

Lock & lock diye bir marka (BPA free, yani içinde Bisphenol A olmayan), sağlıklı ve çevreci olduğu iddiası olan bir ürün. (Tabii, ilerde meğer bu plastik de insan sağlığına zararlıymış diyen bir araştırma yapılabilir, ve biz bu araştırma sonuçlarını büyük zorlukla, yıllar geçince öğrenebiliriz, ve yine bu bilgi kamuoyunda hiç yer bulamayabilir).

Her şeye rağmen amatör bir karşılaştırma yapacak olursam:

500 ml.lik Pet şişe 15 gr.
50 krş. (yazın ayda 10 tane alırsanız 1 ayda 5 tl., 3 ayda 15 tl.)

600 ml.lik Su kabı 100 gr. (fotoğraftaki)
15 tl. (ilk bakışta pahalı gözükse de, 30 tane pet şişe karşılığı. 3 ayda amorti ediyor kendini)
dezavantajları:
*ağzı geniş olduğundan otomobil veya bisiklet kullanan birinin içmesi zor
*daha pahalı (ama amorti edecek, yani değer)
*daha ağır (85 gr. sırt çantasında hissedilecek bir miktar değil)
*sürekli elde yıkayıp temiz tutmak gerekiyor, yoksa bakteri üreyip kötü koku yapıyor (gerçi bu durum tek kullanımlık olmayan tüm kaplar için geçerli).

Başka neler olabilir? Sizin de matara, su kabı, termos gibi tekrar tekrar kullanılabilen sıvı kaplarıyla maceralarınızı merak ediyorum.

* sonradan eklenti:

http://video.ntvmsnbc.com/#pet-siseler-riskli-mi.html

** daha sonradan 2017'de de bu eklenti:
http://bianet.org/bianet/saglik/185328-biberon-ve-damacana-sulardaki-bisfenol-a-sorunu-cozuldu-mu